Scheiden of einde samenwonen

Een scheiding heeft bijna altijd gevolgen voor uw pensioen. Bij een scheiding of beëindiging van een geregisteerd partnerschap vindt verdeling van partnerpensioen en ouderdomspensioen (verevening) plaats. Hoe deze verdeling werkt is wettelijk vastgelegd. Bij de beëindiging van een ongehuwd samenwonen vindt alleen verdeling van partnerpensioen plaats.

Verdeling partnerpensioen

De wettelijke regeling is dat al het partnerpensioen dat tot de scheiding is opgebouwd bij een scheiding naar de ex-partner gaat. Dat geldt bij een scheiding, maar ook bij het beëindigen van een samenlevingscontract. Het pensioen voor uw ex-partner heet dan bijzonder partnerpensioen en wordt aan uw ex-partner uitgekeerd vanaf uw overlijden. Het bijzonder partnerpensioen wordt in mindering gebracht op het partnerpensioen voor uw eventuele nieuwe partner. 

Verdeling ouderdomspensioen (niet van toepassing op beëindiging samenwonen) 

De wettelijke regeling (verevening) is dat de ex-partner bij een scheiding recht heeft op de helft van het pensioen dat tijdens het huwelijk (of het geregistreerde partnerschap) is opgebouwd. Dat geldt zowel voor een gewone echtscheiding als voor een scheiding van tafel en bed. Bij de scheiding kunnen hier overigens andere afspraken over worden gemaakt.

De ex-partner krijgt zijn of haar deel van het pensioen pas vanaf de datum dat de ander met pensioen gaat. Wanneer de scheiding binnen twee jaar is gemeld aan de pensioenuitvoerder, moet de pensioenuitvoerder het pensioendeel rechstreeks aan de ex-partner uitbetalen. Veel mensen vinden dat prettig, omdat ze dan niet afhankelijk zijn van de betalingen van de ex-partner. Wordt de scheiding pas na twee jaar gemeld, dan vervalt het recht op rechtstreekse uitbetaling door de pensioenuitvoerder. Het recht op uitbetaling blijft, maar het aandeel moet dan zelf bij de ex-partner opgeëist worden. Het formulier om de scheiding te melden kunt u vinden onder downloads of op www.rijksoverheid.nl. Hier vindt u ook een brochure over de verdeling van ouderdomspensioen.

Het deel van uw pensioen dat aan uw ex-partner wordt toebedeeld, wordt uitgekeerd zolang u en uw ex-partner beiden in leven zijn. Als de ex-partner overlijdt, krijgt degene die het pensioen had opgebouwd weer het volledige pensioen. Als degene die het pensioen had opgebouwd overlijdt, stopt voor de ex-partner de uitkering van het deel van het ouderdomspensioen. Mogelijk krijgt de ex dan nog wel een bijzonder partnerpensioen.

Conversie

Van de wettelijke regeling van pensioenverdeling kan worden afgeweken door bijvoorbeeld af te spreken de wettelijke verdeling niet toe te passen. Een van deze afwijkingen van de standaardverdeling van het pensioen is conversie. Bij conversie worden het aandeel in het ouderdomspensioen en de waarde van het bijzonder partnerpensioen omgezet in één pensioenrecht voor de ex-partner.

Afwijkende afspraken

Het is mogelijk om in de huwelijkse voorwaarden of in het echtscheidingsconvenant afwijkende afspraken over de verdeling van het pensioen op te nemen. Belangrijk is dat duidelijk moet zijn wat is afgesproken ten aanzien van de verdeling van het ouderdomspensioen en partnerpensioen.